Elke game die mijn winkel binnenkomt krijgt een schoonmaakbeurt. Soms komen er cartridges binnen die eruitzien alsof ze 20 jaar op zolder hebben gelegen — want dat hebben ze ook. Game werkt niet? In 95% van de gevallen is het vuil op de contactpunten. Hier is hoe ik het doe, en hoe jij het thuis kunt doen.
Wat je nodig hebt
Isopropylalcohol 90%+ (IPA), wattenstaafjes, en geduld. Dat is het. NOOIT water, NOOIT schoonmaakmiddel, en al helemaal NOOIT blazen in je cartridge. Ja, dat deed iedereen in de jaren 90. Maar je adem bevat vocht dat corrosie veroorzaakt. IPA verdampt schoon.
Mijn routine in 5 stappen
- Wattenstaafje nat maken met IPA (nat, niet druipend)
- Over de gouden contactpunten vegen — heen en weer, lichte druk
- Herhalen met schoon staafje tot er geen vuil meer afkomt (je schrikt van wat eraf komt)
- 2-3 minuten laten drogen
- Testen — 95% van de tijd werkt de game nu weer perfect
Per platform
Game Boy / GBC: Grote contactpunten, makkelijk te reinigen. Let op de save-batterij (CR2025) — na 15-25 jaar leeg. Saves verdwijnen na uitzetten? Batterij vervangen. GBA: Kleinere contactpunten, voorzichtiger werken. En als je cartridge na reiniging niet werkt: check of het wel een origineel exemplaar is. GBA fakes zijn een plaag. DS/3DS: Kleine kaartjes, voorzichtig met wattenstaafje en IPA. N64: Grote brede pins. Bij hardnekkige oxidatie (groene aanslag): eerst een gum, dan IPA.
Opslag — zo bewaar ik mijn voorraad
- Kamertemperatuur — Geen zolder (te warm), geen kelder (te vochtig)
- Uit de zon — Zonlicht verkleurt labels permanent
- Verticaal in kastje — Zoals boeken, voorkomt vervorming van doosjes
- Silicagel erbij — Absorbeert vocht, kost niks
Wanneer je moet stoppen
Groene corrosie op het PCB? Waterschade — laat een specialist kijken. Gouden coating versleten? Schoonmaken helpt niet meer. Game start maar crasht? Defecte ROM-chip — helaas niet te fixen. En voor de zekerheid: nooit schuurpapier op contactpunten. Nooit een cartridge in de wasmachine. (Ja, dat heb ik meegemaakt.)
Batterij-vervanging
Pokemon Ruby, Sapphire, Emerald en alle Game Boy saves gebruiken een interne batterij. Na 15-25 jaar leeg: game speelt nog, maar saves verdwijnen. Fix: voor batterij + tri-wing schroevendraaier. YouTube tutorials voor elke console. Wie niet wil solderen: battery clips
Hardware en console-onderhoud
- Game Boy / GBA SP scherm: microfiber-doek met 50% IPA voor gewone vingerafdrukken. Voor diepe krassen: scherm-vervang-kits beschikbaar.
- N64 / GameCube poorten: cartridge-slot of disc-slot voorzichtig met perslucht (geen stofzuigerslang — oversnelheid kan onderdelen verplaatsen).
- Wii Remotes: speaker-grilles verzamelen vuil. Gebruik plak-tape (lichte druk) of perslucht. Bewerkt rubber van handvatten met IPA verstift.
- DS Lite / 3DS scharnier: pas op met overdruk — barstjes ontstaan vaak bij intensieve scharnier-belasting. Sluit het apparaat altijd langzaam.
- Switch dock-contacten: dock-poorten kunnen oxideren door zoute lucht (kustomgeving). 1x per jaar wattenstaafje met IPA volstaat.
- Pro Controller / Joy-Cons: Joy-Con "drift" door versleten thumbstick-potentiometers. Vervang-onderdelen via iFixit lossen dit op.
Doos- en boekje-conservatie
- Plastic protectoren: voor verzamel-dozen (DS-DS Lite, Switch Cases) zijn er commerciele protector-hoesjes die UV-vergeling, vingerafdrukken en kras-schade voorkomen.
- Boekjes: bewaar in zuurvrije papieren-mappen of mylar-hoezen. Goedkope plastic-zakken bevatten weekmakers die op termijn de inkt aanvallen.
- SNES- en N64-dozen: kartonnen flap-dozen vervormen makkelijk. Bewaar verticaal, niet stapelen.
- Plastic CD/disc dozen (GameCube/Wii): barsten makkelijk in de scharnieren. Vervang-dozen kosten niet veel per stuk en zijn identiek aan origineel.
Veelgestelde vragen
Mag ik nooit blazen in een cartridge?
Inderdaad. Speeksel bevat zuren en vocht die corrosie veroorzaken op de gouden contactpunten. Werkt op korte termijn (vocht verbetert geleiding tijdelijk), maar versnelt schade op lange termijn.
Welke isopropylalcohol is het beste?
90%+ zuiverheid, isopropanol (IPA). Ethanol werkt ook maar verdampt langzamer. Vermijd huidschoonmaak-alcohol (bevat glycerine) en kookalcohol (bevat denaturerende middelen).
Hoe vaak moet ik mijn cartridges schoonmaken?
Bij gebruik na lange periode (1+ jaar in opslag): altijd. Bij dagelijks gebruik: niet. Bij plotselinge crash of niet-opstart: meteen.
Wat doet baking soda + water voor groene oxidatie?
Niet aanbevolen voor gouden contactpunten. Baking soda is licht abrasief en kan de gouden coating verwijderen. Voor zware oxidatie: gum (zachte, witte) of fijn nylon-polijst-doekje. IPA volstaat in 95% van de gevallen.
Hoe weet ik of mijn save-batterij leeg is?
Speel een save-game-titel, save expliciet, sluit af. Wacht 24 uur. Start opnieuw: save weg = batterij leeg. Of meet met multimeter: nieuwe CR2025 = 3.0V, leeg = onder 2.5V.
Al mijn games bij Gameshop Enter zijn schoongemaakt en getest. Bekijk de retro games collectie of lees over het bewaren van je collectie, cartridge reinigen stap-voor-stap, PAL vs NTSC region lock en hoe je originele games herkent. Alles 100% origineel.